Już wiadomo, kiedy odbędą się wybory parlamentarne i prezydenckie, ale zupełnie nie sposób przewidzieć, na co po tych wyborach można liczyć w ochronie zdrowia. Jedna z partii, która najprawdopodobniej będzie tworzyć koalicję rządową, opowiada się za powrotem do państwowego systemu ochrony zdrowia finansowanego z budżetu (chyba nie do zrealizowania w praktyce). Druga zaś głosi, choć nieśmiało, hasła liberalizacji i decentralizacji obecnego systemu. Jak te dwie koncepcje pogodzić? Aż strach pomyśleć - kompromisem wydaje się być... Narodowy Fundusz Zdrowia, tak ukochany przez środowiska medyczne. Marnie także rysują się perspektywy większego zaangażowania obywateli w wysiłek poprawiania ich zdrowia poprzez wprowadzenie dopłat do świadczeń i do ubezpieczeń zdrowotnych (tak dobrze funkcjonujących przecież w wielu krajach)

Czy to możliwe, aby uczeń zarabiał więcej od swojego mistrza? Może w innych branżach nie, ale w medycznej - jak najbardziej. Bo w polskim systemie zdrowotnym możliwe jest każde wynaturzenie. Także i takie. Miesięczne wynagrodzenie początkującego lekarza po stażu podyplomowym, specjalizującego się w ramach rezydentury, wynosi czasem więcej niż wynagrodzenie jego kierownika specjalizacji z drugim stopniem i kilkunasto- lub kilkudziesięcioletnim stażem pracy zawodowej. Albo jest tylko minimalnie niższe.

Z danych Ministerstwa Zdrowia wynika, że co czwarty pacjent odchodzi od aptecznych okienek z kwitkiem, bo nie stać go na wykupienie recepty. Polacy z własnej kieszeni pokrywają 67% ceny kupowanych leków, co jest najwyższym wskaźnikiem współpłatności pacjenta w krajach UE. Według danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) przekroczenie progu 40% współpłatności za leki skutkuje pogorszeniem kondycji zdrowotnej społeczeństwa. Tę niebezpieczną tendencję można odwrócić dzięki zwiększeniu udziału w polskim rynku nowoczesnych i niedrogich leków sprowadzanych w ramach tzw. importu równoległego. Okazuje się, że bardzo podobne lub identyczne leki w innych krajach Europy sprzedaje się taniej.

"W Polsce lekarz jest powszechnie dostępną, bezpłatną zdobyczą socjalizmu, która każdemu się należy" - napisał czytelnik w liście do naszej redakcji. Pozornie wydawałoby się, że ta zdobycz to dla pacjentów najlepsza rzecz, jaka im została po poprzednim ustroju. Jeśli wziąć pod uwagę warunki, w jakich owa "bezpłatna zdobycz" z reguły pracuje i ile zarabia, to okazuje się, że to "trofeum" staje się swoim własnym zbuntowanym cieniem, i zaczyna społeczeństwu wyciekać za granicę. W Polsce, jak na razie, aby się utrzymać, mniej pracować chyba się nie da, ale za to czasami można więcej zarobić nie pogrążając się jednocześnie w podejrzanej szarej strefie. Szansę na to stwarzają umowy cywilnoprawne na świadczenie usług medycznych, zwane potocznie kontraktami. Nasze władze wolą zgadzać się na różne półlegalne hece, aby tylko nie dopuścić do ucywilizowania wynagrodzeń lekarskich.

Nie od dziś wiadomo, że dokumentacja medyczna prowadzona przez wielu lekarzy jest daleka od ideału.
Znajduje to smutne potwierdzenie w czasie kontroli wystawianych recept refundowanych, dochodzeń prowadzonych przez rzecznika odpowiedzialności zawodowej czy rozpraw prowadzonych przez sąd lekarski. Przepisy w sprawie dokumentacji medycznej okresowo są zmieniane i dlatego warto co pewien czas przypomnieć przynajmniej ich podstawowe zasady.

Na początek trzeba określić, o czym mówimy. Otóż dane liczbowe zbierane systematycznie od 6 lat przez Naczelny Sąd Lekarski wskazują, że średni czas od złożenia skargi do sporządzenia wniosku o ukaranie wynosi 9 miesięcy. Od wpłynięcia do sądu wniosku o ukaranie do wydania orzeczenia w I instancji upływa 6 miesięcy. Od wpłynięcia odwołania do wydania orzeczenia przez NSL mija 7 miesięcy. Czynności takie jak sporządzanie uzasadnień, zbieranie podpisów itp. zajmują dodatkowe parę miesięcy. W dyskusjach mówi się, często bardzo emocjonalnie, o niewielkiej liczbie spraw umorzonych z powodu przedawnienia karalności, które następuje po 5 latach od popełnienia przewinienia. Jest to ok. 5% w stosunku do liczby spraw, które wpływają rocznie do sądów lekarskich i ok. 0,6% w stosunku do liczby skarg - postanowienia o umorzeniu postępowania z powodu przedawnienia mogą dotyczyć również spraw, w których tylko rozpoczęto postępowanie wyjaśniające.

Zarząd Krajowy OZZL wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o stwierdzenie, iż Ustawa z 27.08.2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych jest niezgodna z Konstytucją. Zdaniem OZZL ustawa jest niezgodna z konstytucyjnymi zasadami:

• sprawiedliwości i sprawiedliwości społecznej,
• równości (obywateli) w prawach i powinnościach wobec dobra wspólnego,
• rzetelności działania instytucji publicznych,
• dialogu społecznego (ww. zawarte w preambule do Konstytucji),
• solidarności, dialogu i współpracy partnerów społecznych (art. 20 Konstytucji),
• godności człowieka (art. 30 Konstytucji),
• równości wobec prawa i zakazem dyskryminacji (art. 32 Konstytucji),
• proporcjonalności (art. 31 ust. 3).

• Profilaktyka po ekspozycji HIV
  Data ukazania: 2010-05-18
  
  Ministerstwo Zdrowia wyjaśnia zasady organizacji i finansowania profilaktycznego leczenia przeciwwirusowego po ekspozycji na HIV pracowników ochrony zdrowia. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, niezależnie od formy zatrudnienia czy współpracy pracownika z zakładem opieki zdrowotnej, koszty leczenia ponosi pracodawca lub zlecający wykonywanie świadczeń w ramach umowy. Pracownicy i osoby na kontraktach, którzy sami ponieśli koszty tego leczenia mogą dochodzić od pracodawcy/zlecającego zwrotu kosztów. Więcej - Informacja
  
• Odliczenie kosztów doskonalenia zawodowego
  Data ukazania: 2010-05-18
  
  Minister Finansów w odpowiedzi na wniosek Senatora Norberta Krajczego w sprawie umożliwienia lekarzom i lekarzom dentystom wliczenia do kosztów uzyskania przychodu wydatków poniesionych na realizację obowiązku doskonalenia zawodowego wyjaśnia, że lekarze prowadzący działalność gospodarczą mogą te koszty odliczać na podstawie obecnie obowiązujących przepisów, natomiast w przypadku lekarzy zatrudnionych koszty uzyskania przychodu są określone kwotowo i wprowadzanie wyjątku dla jednej grupy zawodowej nie jest uzasadnione. Więcej
  
• Lekarz jako funkcjonariusz publiczny
  Data ukazania: 2010-05-11
  
  W odpowiedzi na uchwałę X Krajowego Zjazdu Lekarzy Ministerstwo Sprawiedliwości wyjaśnia, że już obecnie lekarze objęci są taką ochroną podczas udzielania świadczeń pomocy doraźnej oraz w przypadkach bezpośredniego zagrożenia życia i zdrowia. Rozszerzenie ochrony na wszystkie inne formy praktyki lekarskiej w opinii Ministerstwa Sprawiedliwości nie znajduje uzasadnienia. Więcej
  
• Koszty doskonalenia zawodowego
  Data ukazania: 2010-03-30
  
  Senator RP Norbert Krajczy wystąpił do Ministra Finansów z wnioskiem o wprowadzenie zmian w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, umożliwiających zaliczenie wydatków przeznaczonych na realizację obowiązku doskonalenia zawodowego do kosztów uzyskania przychodu. Ten postulat od lat zgłasza również samorząd lekarski. Więcej
  
• Nakłady na świadczenia stomatologiczne
  Data ukazania: 2010-02-22
  
  W odpowiedzi na pismo Komisji Stomatologicznej NRL w sprawie zmniejszonych nakładów na finansowanie leczenia stomatologicznego w 2010 roku Prezes NFZ wyjaśnia, że po wzroście budżetu na te świadczenia w 2007 i 2008 roku oraz w związku ze wzrostem wydatków w innych rodzajach świadczeń oraz "dostosowaniem wielkości etatu przeliczeniowego do możliwości OW NFZ" nakłady musiały zostać zredukowane. Więcej
  
• Zaświadczenia w ramach ubezpieczenia
  Data ukazania: 2009-08-21
  
  W odpowiedzi na pismo Prezesa NRL ZUS wyjaśnia, że zaświadczenia o stanie zdrowia wydawane osobom ubiegającym się o rentę i inne świadczenia z ubezpieczeń społecznych muszą być wystawiane ubezpieczonym bezpłatnie. ZUS opracował formularz zaświadczenia jedynie dla wygody pacjentów, lekarzy i własnej. Formularz nie jest skierowaniem wystawionym przez ZUS i tym bardziej nie może być tytułem do zapłaty za wystawienie zaświadczenia. Więcej
  
• Podwyżki wynagrodzeń
  Data ukazania: 2009-08-20
  
  W odpowiedzi na stanowisko Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia 19 czerwca 2009, w którym NRL zwracała uwagę na rażące dysproporcje między wynagrodzeniami rezydentów i lekarzy specjalistów, Ministerstwo Zdrowia wyjaśnia, że w dobie kryzysu i zmniejszonych środków budżetowych oraz wpływów do NFZ podwyżki wynagrodzeń nie będą możliwe, a do dyskusji na ten temat będzie można powrócić po stabilizacji gospodarki. Więcej
  
• Wadliwy algorytm podziału środków NFZ
  Data ukazania: 2009-08-13
  
  Okręgowa Rada Lekarska w Lublinie zwraca uwagę na wadliwy algorytm podziału środków NFZ, powodujący szczególnie trudną sytuację w trzech oddziałach Funduszu oraz apeluje o szybką zmianę zasad, aby nie utrudniać dostępu pacjentów do świadczeń zdrowotnych.
  Więcej
  
• Stanowiska i apele młodych lekarzy
  Data ukazania: 2009-06-23
  
  Młodzi lekarze zgromadzeni na ogólnopolskiej konferencji w Olsztynie określili swoje oczekiwania dotyczące stażu podyplomowego i szkolenia specjalizacyjnego. Zwracają też uwagę na niejednolitą realizację podwyżek dla lekarzy rezydentów oraz problemy związane z dyżurami.
  APEL lek. rezydenci
  APEL lek. stażyści
  APEL specjalizacje czerwiec 2009
  STANOWISKO specjalizacje_stomatologia
  STANOWISKO staż
• Uchwała NRPiP
  Data ukazania: 2009-06-10
  
  Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych sprzeciwia się zmianom proponowanym przez Ministerstwo Zdrowia w ustawie o samorządzie pielęgniarek i położnych wskazując na wady merytoryczne przedstawionego projektu oraz jego sprzeczność z celem istnienia i zasadami działania samorządów zawodowych. Więcej
• Ustawa o izbach lekarskich
  Data ukazania: 2009-06-04
  
  W piśmie do Prezesa NRL Ministerstwo Zdrowia wyjaśnia obecny stan prac nad projektem ustawy o izbach lekarskich. Po konsultacjach społecznych uwzględniono niektóre uwagi zgłaszane przez samorząd lekarski i postanowiono pozostawić samorządowi decyzje o obszarze działania okręgowych izb lekarskich. Więcej
• Szpital w Ciechanowie
  Data ukazania: 2009-05-29
  
  W odpowiedzi na pismo Prezesa NRL Dyrektor Specjalistycznego Szpitala Wojewódzkiego w Ciechanowie informuje, że był zmuszony wypowiedzieć warunki płacowe lekarzy i pielęgniarek z powodu trudnej sytuacji finansowej szpitala. Informuje również o podjętych działaniach mających zapewnić ciągłość pracy szpitala.
  Więcej
  
• Kasy fiskalne
  Data ukazania: 2009-05-21
  
  Minister Finansów w odpowiedzi na pismo Prezesa NRL wyjaśnia, że używanie kas fiskalnych w dziedzinie usług medycznych jest uzasadnione i potrzebne. Wskazuje też, że obecnie trwają prace nad rozporządzeniem w tej sprawie i projekt zostanie skierowany do konsultacji społecznych.
  Więcej
  
• Protesty izb pielęgniarskich
  Data ukazania: 2009-05-14
  
  Okręgowe Rady Pielęgniarek i Położnych, podobnie do Okręgowych Rad Lekarskich, sprzeciwiają się proponowanym w projekcie ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych zmian obszarów działania izb pielęgniarskich i zwracają uwagę na brak merytorycznych podstaw do takich zmian oraz podkreślają potrzebę pozostawienia decyzji o obszarze działania izb samorządom. Apel, Pismo
  
• Gorzów Wlkp - małe izby są lepsze
  Data ukazania: 2009-04-21
  
  Prezydent Gorzowa Wlkp w liście do Minister Zdrowia popiera stanowisko samorządu lekarskiego sprzeciwiające się likwidacji małych izb lekarskich. Małe izby są sprawniejsze, lepiej konsolidują środowisko i lepiej rozwiązują lokalne problemy. Dlatego ich likwidacja byłaby niepotrzebną ingerencją w sprawy należące do samorządu lekarskiego. Więcej
  
• Małe izby powinny pozostać
  Data ukazania: 2009-04-07
  
  W piśmie skierowanym do Pani Minister Zdrowia Prezydent Tarnowa zwraca uwagę na liczne argumenty przemawiające za pozostawieniem bez zasięgu terytorialnego obecnych izb lekarskich. Obecny podział jest przejawem woli samorządu lekarskiego i nie zakłóca wykonywania powierzonych samorządowi zadań, a wobec tego dokonywanie zmian nie jest celowe. Podobne stanowisko wyraził Okręgowy Zjazd Lekarzy w Łodzi. Więcej
  XXV Okręgowy Zjazd Lekarzy
  
• Badania kapitału intelektualnego jednostek ochrony zdrowia
  Data ukazania: 2009-04-07
  
  Osoby i zakłady opieki zdrowotnej zainteresowane badaniami wykorzystania kapitału intelektualnego w ich organizacjach lub firmach mogą skorzystać ze współpracy w badaniu organizowanym przez SHG w Warszawie. Więcej
• Uprawnienia pacjentów
  Data ukazania: 2009-04-01
  
  W opublikowanym przez Health Consumer Powerhouse raporcie zatytułowanym "Patient Empowerment Ranking" analizującym uprawnienia i możliwości wyboru pacjentów w krajach Europy Polska zajęła ostatnie miejsce. Wybór świadczeniodawcy, dostęp do rzetelnej informacji medycznej, zachęty finansowe, wybór ubezpieczenia to oceniane w raporcie aspekty uprawnień pacjentów. W ogólnej ocenie na pierwszym miejscu znalazła się Dania.
  Poland
  European Patient Empowerment Index 2009