 |
 |
 |
 |
|
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
Gazeta Lekarska Przegląd numerów Gazety Lekarskiej Rocznik 2005 Gazety Lekarskiej Numer 2005-03 Doskonalenie zawodowe - Czyj to problem?
Stała aktualizacja i poszerzanie zakresu wiedzy zawodowej jest od zarania dziejów podstawowym warunkiem prawidłowego wykonywania zawodu lekarza.
Podkreślali to już w pierwszych latach po odzyskaniu niepodległości ojcowie polskiej medycyny. Imperatyw doskonalenia zawodowego zyskał na znaczeniu w ostatnim ćwierćwieczu w związku z lawinowym postępem wiedzy i technik medycznych. Jednak w odczuciu większości lekarzy, jak i z wypowiedzi wielu przedstawicieli administracji różnych szczebli, pracodawców, a zwłaszcza z tonu licznych publikacji prasowych wynika, że doskonalenie zawodowe jest problemem samych lekarzy. Parafrazując powiedzenie "Lekarzu, lecz się sam!" można dodać: ucz się sam, wyżyw się sam i radź sobie sam. Naszym zdaniem jest to rozwiązanie do przyjęcia pod warunkiem, że ta forma czystego liberalizmu nie będzie zniekształcona licznymi przepisami, które podporządkowują lekarza normom służebności zarówno administracyjnej, jak i "misyjnej".
W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat kolejne władze, przy akompaniamencie mediów, wykreowały obraz lekarza Judyma, sługi, przedsiębiorczego kombinatora, a ostatnio lidera szarej strefy.
Nie ma bardziej wdzięcznego doniesienia prasowego niż kolejny "błąd w sztuce lekarskiej". Takich "błędów" popełniamy wszyscy na polskich drogach do 200 dziennie, w wyniku których ginie ok. 15, a rannych jest blisko 200 osób. Społeczeństwo cierpiące z powodu niesprawności systemu opieki zdrowotnej chętnie podtrzymuje ten obraz dostarczając kolejnych przykładów mających świadczyć o bezduszności i "niedouczeniu" lekarzy. Konsekwencją tej sytuacji jest to, że coraz więcej lekarzy rzeczywiście bierze sprawy w swoje ręce. Młodzi, prężni, znający języki masowo wyjeżdżają z kraju. Nieliczni odchodzą od zawodu i podejmują pracę w innych sektorach. Inni wreszcie próbują podejmować zarejestrowaną działalność indywidualną, a czynią to w sposób nieformalny.
Nie możemy mówić o jakiejkolwiek reformie ochrony zdrowia, jeżeli nie zadba ona o bezpieczeństwo pacjenta, nie upodmiotowi lekarza, nie zrówna go z przedstawicielami innych wolnych zawodów, a jego pracy nie przywróci wartości publicznej, ponadkomercyjnej.
Jednym z podstawowych elementów jakości ochrony zdrowia jest stałe aktualizowanie wiedzy lekarskiej i doskonalenie zawodowe lekarzy. Prawda ta, wydawałoby się, oczywista nie znajduje odzwierciedlenia w stosownych zapisach ustawowych, które poza tym, że ją potwierdzają, nie wskazują ani sposobu wywiązania się lekarza z narzuconego na niego obowiązku, ani źródła refundacji poniesionych kosztów z tym związanych. Tymczasem poza samym lekarzem jest kilku innych beneficjentów tego procesu. Są nimi:
* pracodawca, który oferuje płatnikowi wyższy poziom świadczeń, za które może uzyskać lepsze warunki kontraktu,
* płatnik, bo jakość kupowanych przez niego świadczeń znacznie wzrośnie oraz zwiększy się racjonalność stosowania procedur,
* ale głównym beneficjentem będzie pacjent, który uzyska poradę i leczenie zgodne z aktualnym stanem wiedzy nie tylko w klinice uniwersyteckiej, lecz także na szczeblu powiatowym.
Świadomy tych zależności nie od dziś samorząd lekarski, którego obowiązkiem jest sprawowanie pieczy nad doskonaleniem zawodowym swoich członków, już ponad cztery lata temu podjął kroki zmierzające do uzupełnienia luki legislacyjnej dotyczącej tego zagadnienia, podejmując stosowną uchwałę. Jednak jako akt samorządowy uchwała ta ani następna nie skutkowała niezbędnymi ułatwieniami dla lekarzy. Co więcej, wywołała wśród niektórych niezadowolenie. Odebrali ją jako akt wymuszający kolejną daninę.
Jednak samorząd konsekwentnie realizował zamierzony cel przyczyniając się do wydania 6 października ubiegłego roku stosownego rozporządzenia ministra zdrowia. Ten akt prawny ujrzał światło dzienne dzięki znacznemu wkładowi merytorycznemu samorządu oraz dużej przychylności min. Marka Balickiego. Jednak i ten dokument z racji swej zbyt niskiej rangi nie może spełnić oczekiwanych nadziei.
Okręgowa Rada Lekarska w Warszawie, świadoma wagi problemu oraz perspektywy pogłębiającego się deficytu lekarzy w wielu newralgicznych specjalnościach, a także pogarszającego się ich statusu ekonomicznego, podjęła intensywne działania w kierunku przeciwdziałania niekorzystnym tendencjom. Przed niespełna rokiem powołała do życia Ośrodek Doskonalenia Zawodowego Lekarzy i Lekarzy Dentystów, którego głównym zadaniem jest ułatwianie lekarzom wywiązywania się z nałożonego na nich obowiązku oraz nadzorowanie jakości organizowanych szkoleń.
Jedną z metod pracy Ośrodka jest ocena poziomu wiedzy różnych grup decydentów dotyczącej praktycznej roli doskonalenia zawodowego w procesach utrzymywania i przywracania zdrowia pojedynczego pacjenta oraz danej populacji. W wyniku prowadzonych rozmów można stwierdzić, że obok dużej troski o zdrowie ludności większość rozmówców posiada znikomy poziom wiedzy dotyczącej omawianego tematu oraz brak świadomości posiadanych możliwości oddziaływania na poprawę istniejącej sytuacji. Pragnąc uzupełnić tę lukę ORL podjęła uchwałę o zorganizowaniu Krajowej Konferencji "Miejsce i rola doskonalenia zawodowego lekarzy i lekarzy dentystów jako element bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli". Do udziału zapraszamy przedstawicieli samorządu lekarskiego, towarzystw i organizacji lekarskich, uczelni medycznych, świadczeniodawców, polityków, przedstawicieli organów samorządowych, urzędów i instytucji państwowych realizujących zadania związane z ochroną zdrowia, przedstawicieli organizacji pozarządowych oraz podmiotów gospodarczych związanych z sektorem ochrony zdrowia, przedstawicieli mediów. Realizacja zamierzonego celu w dużej mierze zależy od udziału decydentów wysokich szczebli.
W programie konferencji przewidujemy udział licznych dyskutantów. Prosimy o przysyłanie już dziś uwag i stanowisk na piśmie lub pocztą elektroniczną na adres Ośrodka Doskonalenia Zawodowego Lekarzy i Lekarzy Dentystów Okręgowej Izby Lekarskiej w Warszawie, ul. Nowogrodzka 62a, 02-002 Warszawa, e-mail: edulek@warszawa.oil.org.pl. Umożliwi to zaprezentowanie w czasie konferencji stanowiska środowiska oraz usprawni wymianę poglądów.
Zwracamy się z prośbą o zainteresowanie konferencją swoich przełożonych oraz znanych osób, których obecność może mieć wpływ na jej rangę oraz praktyczne przełożenie na decyzje podejmowane w sprawie doskonalenia zawodowego. Biorąc nasze sprawy w nasze ręce musimy szukać sojuszników wśród tych, którzy nas potrzebują.
Andrzej Włodarczyk, Krzysztof Dziubiński
Andrzej Włodarczyk jest przewodniczącym Okręgowej Rady Lekarskiej w Warszawie. Krzysztof Dziubiński jest dyrektorem Ośrodka Doskonalenia Zawodowego Lekarzy i Lekarzy Dentystów OIL w Warszawie.
fot. Marek Stankiewicz
Gazeta Lekarska 2005-03 - pismo izb lekarskich. Wydawca: Naczelna Rada Lekarska.
Dla członków izb lekarskich bezpłatnie.