Ogromnie cieszę się z faktu zauważenia mego artykułu pt. "Prokreacja w świetle ekologii" ("GL" nr 6/2000) i reakcji w postaci listu zamieszczonego w "GL" nr 7-8/2000. Nie chodzi o osobę, ale o sprawę. W odpowiedzi swej nie kryję, że chciałbym pozyskiwać dla scalonego programu prokreacji ekologicznej świat lekarski, a może w szczególny sposób osoby związane instytucjonalnie ze Światową Organizacją Zdrowia, która w swym programie ma promocję zdrowia.
Muszę jednak upomnieć się o konieczność sprostowania opinii dotyczącej wybiórczego traktowania zaleceń i wytycznych WHO po to, jak pisze Andrzej Zbonikowski, aby uzasadnić swoje poglądy. Chodzi mi o następujące zdanie: "Zdarza się jednak, że zalecenia WHO są traktowane w sposób wybiórczy, po to na przykład, by uzasadnić czyjeś poglądy, przez co wypaczane jest przesłanie dokumentu podstawowego". Zapewne opinię swą opiera Autor na swoim rozległym doświadczeniu, ale nie da się jej rozciągnąć na mój artykuł. Chciałbym podkreślić, że punktem odniesienia w mej wypowiedzi nie są przesłania WHO, lecz wymogi ekologii. Zatem nie chodzi tu o różnice poglądów, lecz o względy metodologiczne.
Ja wyłowiłem skrzętnie z programów WHO to wszystko, co jest promocją zdrowia w świetle ekologii, ale z konieczności pominąłem to, co nią nie jest. Zachowuję wierność aksjologicznym przesłaniom ekologii (życie jako podstawowa wartość, środowisko społeczno-przyrodnicze dobrem wspólnym), pozostawiam organom WHO przyjrzenie się, czy rzeczywiście wszystkie jej rekomendacje w tym przesłaniu się mieszczą. Autor listu właśnie wypunktowuje to, co się nie mieści w programach WHO, a co jest wymogiem ekologii. Np. dziewictwo w okresie dojrzewania jest bezspornym wymogiem ekologii. W tym czasie układ immunologiczny nie jest w stanie obronić nastolatków przed inwazją chorób przenoszonych drogą płciową. Tego faktu nie da się zrelatywizować różnicą poglądów.   W liście czytam: "Wbrew sugestii Autora (chodzi o mnie), w dokumentach WHO również nie rekomenduje się jednej, konkretnej metody planowania rodziny jako najwłaściwszej". Z satysfakcją stwierdzam, że WHO jest twórczynią najdoskonalszej definicji metod naturalnego planowania rodziny. Są to mianowicie "metody rozpoznawania (cyklicznej) płodności". Nic dodać, nic ująć. Planowanie poczęcia dziecka dokonuje się tu na podstawie obserwacji cyklu, w którym daje się wyodrębnić czas płodności. Natomiast stosowanie antykoncepcji - to planowanie ubezpłodnienia na określony czas, by potem pomyśleć (jeśli w ogóle) o ewentualności zajścia w ciążę. Ostatnio WHO chciałaby wyeliminować termin "Naturalne Planowanie Rodziny" (NPR) uważając, że wyżej wspomniana definicja metod opartych na obserwacji cyklu wystarcza. Niewątpliwie słowo "naturalny" kojarzy się ze słowem "ekologiczny". Otóż tylko metody wynikające z obserwacji cyklu z zachowaną płodnością spełniają wymogi ekologiczne. Metody te mogą być różne, stosowanie ich może być wsparte ułatwieniami technicznymi (np. Bioself), ale chodzi tu o jedną nieprzekraczalną granicę: mają się mieścić w wymogach ekologicznych. Natomiast program NPR obejmuje również edukację dzieci i młodzieży w tym samym - ekologicznym nurcie.
Chciałbym, aby Autor listu przyznał, że widzę wiele dobra w programach WHO. Jednakże w ślad za tym, że wszyscy na przełomie stuleci i zarazem tysiącleci się oczyszczają, marzę by również i ta szacowna instytucja o tym pomyślała. Byłbym rad, gdyby pan Andrzej Zbonikowski jako przedstawiciel WHO w Polsce zechciał zapoznać się z książką mego autorstwa pt. "Rodzicielstwo w zgodzie z naturą. Ekologiczne spojrzenie na płciowość". Fundacja "Głos dla Życia". Poznań 1999. ul. Forteczna 3. tel. (0-61) 653-03-03.

Włodzimierz Fijałkowski